Stan opracowania na 14 października 2026 r.

Właściciele nieruchomości mają zyskać możliwość samodzielnego składania wniosków do ksiąg wieczystych przez internet. Projekt przygotowany przez Ministerstwo Sprawiedliwości przewiduje jednak, że wybór tej drogi będzie wiązał się z obowiązkami dotyczącymi dalszej korespondencji z sądem. Co ma się zmienić i na co trzeba będzie uważać?

Co przewiduje projekt zmian

Projekt UD407 dotyczy dalszej cyfryzacji postępowania wieczystoksięgowego. Dziś z elektronicznego składania wniosków korzystają określone ustawowo podmioty, w szczególności notariusze i komornicy.

Planowana reforma ma udostępnić tę możliwość także pozostałym uprawnionym wnioskodawcom, w tym osobom fizycznym i spółkom.

Do złożenia wniosku online potrzebne ma być konto w systemie obsługującym postępowanie sądowe oraz kwalifikowany podpis elektroniczny, podpis zaufany albo podpis osobisty. Chodzi o wniesienie pisma przez właściwy system, a nie o przesłanie skanu zwykłym e-mailem.

Droga papierowa ma pozostać dostępna. Wnioskodawca będzie mógł złożyć wniosek na urzędowym formularzu, dołączając dokumenty w postaci papierowej. Projekt nie oznacza więc, że każdy właściciel będzie musiał założyć konto albo ponownie zgłosić swoją nieruchomość.

Wybór drogi elektronicznej będzie miał konsekwencje

Według opisu projektu w wykazie prac rządu osoba, która wybierze elektroniczne wnoszenie pism, będzie co do zasady zobowiązana korzystać z tej drogi także później. Dotyczy to m.in. uzupełniania wniosku. Sąd ma również doręczać jej korespondencję przez system. W praktyce konieczne będzie regularne sprawdzanie konta.

Przewidziano wyjątki. Elektroniczny wniosek złożony przez notariusza nie ma sam w sobie narzucać klientowi dalszego korzystania z systemu. Osobne zasady mają dotyczyć etapu przed sądem drugiej instancji oraz środków zaskarżenia rozpoznawanych przez Sąd Najwyższy. Dlatego stwierdzenie, że po pierwszym wniosku cała sprawa zawsze musi toczyć się wyłącznie online, byłoby zbyt daleko idące.

Projekt przewiduje także procedurę naprawienia błędu. Jeżeli apelacja, zażalenie albo skarga na orzeczenie referendarza zostaną wniesione z naruszeniem obowiązku korzystania z systemu, strona ma otrzymać wezwanie do prawidłowego wniesienia pisma w terminie tygodnia od doręczenia wezwania.

Dopiero niewykonanie tego wezwania ma skutkować odrzuceniem środka zaskarżenia.

Trzy dni na dokumenty papierowe

Wysłanie wniosku online nie zawsze zakończy formalności. Jeżeli dokumenty wymienione we wniosku nie zostały sporządzone elektronicznie, projekt przewiduje wniesienie ich do właściwego sądu w ciągu trzech dni od złożenia wniosku przez system.

Przed wysłaniem wniosku trzeba będzie zatem ustalić, jakie dokumenty są potrzebne i w jakiej postaci należy je przedłożyć. Samo zeskanowanie papierowego dokumentu nie oznacza, że można pominąć obowiązek przekazania go sądowi. Krótki termin przemawia za skompletowaniem załączników jeszcze przed rozpoczęciem procedury online.

Akta hybrydowe i dostęp do dokumentów

Akta księgi wieczystej mają obejmować dokumenty papierowe i elektroniczne. Dokumentacja papierowa pozostanie w sądzie, natomiast elektroniczna będzie przechowywana w systemie. Model ten nie zakłada automatycznego zeskanowania wszystkich dotychczasowych akt.

To rozróżnienie ma znaczenie przy sprawdzaniu nieruchomości przed zakupem. Dostęp do treści księgi wieczystej nie jest tym samym co dostęp do dokumentów, na podstawie których dokonano wpisów.

Część informacji nadal może wymagać zapoznania się z papierową dokumentacją w sądzie.

Projekt przewiduje zdalny dostęp do elektronicznej części akt dla uprawnionych osób. Nie oznacza to powszechnego dostępu każdego użytkownika do całej dokumentacji. Istotne pozostanie wykazanie interesu prawnego albo posiadanie uprawnienia wynikającego z przepisów. Dokumenty elektroniczne pobierane z akt oraz ich wydruki mają uzyskiwać moc urzędowo poświadczonych odpisów, jeżeli będą umożliwiały weryfikację w systemie.

Kiedy zmiany mogą wejść w życie

Omawiane rozwiązania pozostają przedmiotem prac legislacyjnych. Projekt z 20 lipca 2026 r. został skierowany do uzgodnień, opiniowania i konsultacji. W połowie października jego zaopiniowanie znalazło się również w projekcie porządku obrad Krajowej Rady Sądownictwa.

Według opublikowanego omówienia projektu większość zmian miałaby zacząć obowiązywać na przełomie 2027 i 2028 r. Jest to planowany termin, a nie gwarantowana data uruchomienia usług.

Ostateczny zakres zmian i terminy będą zależeć od dalszych prac oraz uchwalonej ustawy.

Co to oznacza dla właściciela nieruchomości

Planowana reforma może ułatwić kontakt z sądem i ograniczyć obieg papierowej korespondencji. Nie zwolni jednak z prawidłowego określenia żądania ani przygotowania dokumentów uzasadniających wpis.

Wygodniejszy sposób wysłania wniosku nie jest gwarancją jego uwzględnienia.

Nie ma podstaw, aby z samej zapowiedzi reformy wywodzić nowy obowiązek złożenia wniosku przez wszystkich właścicieli. Osoby, które potrzebują obecnie uporządkować stan prawny nieruchomości, powinny korzystać z obowiązujących procedur, zamiast odkładać sprawę do czasu uruchomienia nowych rozwiązań.

Jeżeli potrzebujesz sprawdzić treść księgi wieczystej, przygotować wniosek o wpis lub wykreślenie albo wyjaśnić rozbieżności dotyczące własności nieruchomości, zapraszam do kontaktu. Pomogę ustalić, jakie dokumenty i działania są potrzebne w Twojej sprawie.